جنگ با روس‌ها مأمور آذربايجان و نخجوان كرد . « 1 » ظاهرا اسماعيل خان در اصلاندوز از روس‌ها شكست خورد و پس از آن مدتى به امر عباس ميرزا در مغان و اردبيل اسكان گزيد . « 2 » با پايان يافتن دوره اول جنگ‌هاى ايران و روس كار اسماعيل خان پايان نيافت بلكه به امر شاه به جبهه‌هاى شرق يعنى خراسان ناآرام اعزام شد . او با دو برادرش ذو الفقار خان و مطلب خان در رأس نيروهاى سمنانى و دامغانى و خواجه‌وند و عبد الملكى در روز دوازدهم ربيع الاول 1229 ه . ق رهسپار خراسان شد . « 3 » آنها در ربيع الآخر به مشهد رسيدند تا به جنگ با اتحاديه خوانين خراسان مركب از افرادى همچون رضا قلى خان كرد زعفرانلو حاكم قوچان ، نجفعلى خان حاكم بجنورد ، بيگلر خان چاپشلو حاكم اتك ، صيد محمد خان جلاير حاكم كلات و . . . همت گمارند . اما خوانين پيش‌دستى كردند و شبانه به اردوى اسماعيل خان حمله بردند . در اين حمله كه در 19 ربيع الثانى 1229 ه . ق اتفاق افتاد ، نيروهاى بيست هزار نفره خوانين با مقاومت سخت اسماعيل خان كه بيشتر از پنج هزار نيرو نداشت روبه‌رو شدند و شكست خوردند . اسماعيل خان تا قوچان به تعقيب آنها پرداخت و تعداد زيادى از سپاهيان آنها را كشت يا به اسارت گرفت و به واسطه اين شجاعت از سوى شاه تشويق شد . « 4 » از ديگر رويدادهايى كه اسماعيل خان در همين سال در آن حضور داشت مداخله در كشاكش افاغنه بر سر هرات و تلاش براى تثبيت حاكميت ايران بر آن شهر و نيز غوريان بود . ظاهرا اسماعيل خان پس از بازگشت از هرات به تهران فرا خوانده شد و به جاى وى

--> ( 1 ) - محمد تقى لسان الملك سپهر : پيشين 1 / 204 . ( 2 ) - همان 1 / 237 - 238 . ( 3 ) - همان 1 / 251 ؛ رضا قلى خان هدايت : روضة الصفاى ناصرى 9 / 503 . ( 4 ) - رضا قلى خان هدايت : پيشين 9 / 503 - 504 .